Birine gerçekten iyi gelmek ister misin? Aktif dinleme, doğru sorular, kaçınılması gereken cümleler ve sınırlarını korumak için 9 pratik ipucu.
Derdini anlatan biri çoğu zaman çözüm aramaz; anlaşıldığını hissetmek ister. İyi dinlemek öğrenilebilen bir beceridir. “Sorun Çözüyorum” modunda olan ya da sadece bir arkadaşına iyi gelmek isteyen herkes için 9 ipucu:
Dinlemenin temelleri
- Acele etme. Karşındakinin cümlesini tamamlamasına izin ver. Sessizlikler de konuşmanın parçası.
- Duyduğunu yansıt. “Yani son haftalarda kendini çok yalnız hissediyorsun.” Bu cümle, dinlediğini ve anladığını gösterir.
- Açık uçlu sorular sor. “Bu seni nasıl etkiledi?” ya da “Bu konuda en çok neyi zor buluyorsun?” gibi sorular konuşmayı derinleştirir.
- Duyguyu adlandır. “Bu gerçekten yorucu olmalı.” Duyguyu kabul etmek, kişinin kendini tuhaf hissetmesini önler.
Kaçınılması gerekenler
- “Abartıyorsun.” ya da “Herkesin başına geliyor.” gibi küçümseyici cümleler
- Konuyu hemen kendi hikâyene çevirmek
- İstenmeden hızlı çözüm önermek
- İlaç, doz ya da tanı önermek (Tichodex’te bu Topluluk Kuralları gereği yasaktır)
İyi bir destekçinin alışkanlıkları
- Sormadan tavsiye verme. “Fikrimi duymak ister misin?” diye sormak saygı göstergesidir.
- Gizliliğe saygı göster. Sana anlatılanı başka yerde paylaşma.
- Sınırlarını bil. Her konuda yardımcı olamayabilirsin. Kendini tükenmiş hissediyorsan ara vermek de iyiliğin bir parçası.
- Gerektiğinde yönlendir. Karşındaki kendine zarar vermekten söz ediyorsa onu 112’yi aramaya ve bir yakınına ulaşmaya teşvik et; uygulamada içeriği raporla.
- Teşekkürü değil, iyiliği hedefle. Tichodex’te birine gerçekten iyi geldiğinde “Sorunumu Çözdü” teşekkürü alabilirsin; ama asıl ödül, birinin gecesinin biraz daha hafif geçmesidir.
Sık sorulan sorular
Aktif dinleme nedir?
Aktif dinleme; karşındakine tüm dikkatini vermek, duyduğunu kendi cümlelerinle yansıtmak, açık uçlu sorular sormak ve yargılamadan anlamaya çalışmaktır.
Derdini anlatan birine ne denmez?
“Abartıyorsun”, “Herkesin başına geliyor” ya da “Şükret” gibi duyguyu küçümseyen cümlelerden kaçın. Bunun yerine “Bu zor olmalı, anlattığın için teşekkür ederim” gibi kabul eden cümleler kur.
Birinin kendine zarar vereceğinden korkarsam ne yapmalıyım?
Onu yalnız bırakma, 112’yi aramaya ve güvendiği birine ulaşmaya teşvik et. Tichodex’te bu tür içerikleri hemen raporla; moderasyon ekibimiz inceler.